రాయలసీమ న్యూస్, నేషనల్ డెస్క్: దేశవ్యాప్తంగా సామాన్యుడి కంచంలో అన్నం ముద్ద ఖరీదుగా మారుతోంది. గత కొన్ని వారాలుగా సాధారణ, సన్న బియ్యం ధరలు క్వింటాకు రూ.600 నుంచి రూ.1,000 వరకు పెరగడంతో బహిరంగ మార్కెట్లో కిలో ధరపై దాదాపు 20 నుంచి 25 శాతం వరకు అదనపు భారం పడుతోంది. ఈ పెరుగుదల మధ్యతరగతి, పేద వర్గాలను తీవ్ర ఆందోళనకు గురిచేస్తోంది. తెలుగు రాష్ట్రాలతో పాటు దేశంలోని ప్రధాన నగరాల్లో బియ్యం బ్యాగుల ధరలు మునుపెన్నడూ లేని గరిష్ట స్థాయికి చేరాయి. రాబోయే రోజుల్లో బియ్యం కొరత రానుందంటూ ప్రచారం సాగుతుండటంతో వినియోగదారులు అయోమయానికి గురవుతున్నారు.
అయితే అధికారిక గణాంకాలను నిశితంగా పరిశీలిస్తే దేశంలో బియ్యం కొరత ఉందన్న వాదనకు ఆధారం లేదని స్పష్టమవుతోంది. భారత ఆహార సంస్థ, కేంద్ర ప్రభుత్వ గోదాముల్లో నిర్దేశిత నిబంధనల కంటే దాదాపు రెట్టింపు, మూడు రెట్లు అధికంగా బఫర్ స్టాక్ అందుబాటులో ఉంది. కేంద్ర పూల్‌లో దాదాపు 350 నుంచి 380 లక్షల మెట్రిక్ టన్నుల బియ్యం నిల్వలు భద్రంగా ఉన్నాయి. గతేడాది రికార్డు స్థాయి వరి దిగుబడి రావడం, ఎగుమతులపై కేంద్రం ఆంక్షలు విధించడంతో దేశీయ అవసరాలకు మించిన ధాన్యం నిల్వలు ఏర్పడ్డాయి.
ఇలాంటి పరిస్థితుల్లో ఉత్పత్తి తగ్గడం వల్ల ధరలు పెరుగుతున్నాయన్న వాదన సహేతుకం కాదని నిపుణులు సూచిస్తున్నారు. అసలు సమస్య ఉత్పత్తిలో కాకుండా సరఫరా వ్యవస్థలో పాతుకుపోయిన మధ్యవర్తుల గుత్తాధిపత్యంలో ఉందని వారు వ్యాఖ్యానిస్తున్నారు. బియ్యం నిల్వలు పుష్కలంగా ఉన్నప్పటికీ మార్కెట్లో కొరత భావనను సృష్టిస్తూ ధరలను ఎగదోస్తున్నారని విశ్లేషణలు చెబుతున్నాయి.
క్షేత్రస్థాయిలో జరుగుతున్న పరిస్థితులను పరిశీలిస్తే పండగ సీజన్లు, కొత్త పంట చేతికి వచ్చే నవంబర్–డిసెంబర్ మధ్య కాలాన్ని ఆసరాగా చేసుకుని బడా మిల్లర్లు, ట్రేడర్లు సిండికేట్‌గా ఏర్పడి కృత్రిమ కొరతను సృష్టిస్తున్నట్లు తెలుస్తోంది. ఖరీఫ్ పంట రాకకు ముందు మార్కెట్లో సన్న బియ్యం లభ్యత తక్కువగా ఉండే ఈ స్వల్ప కాలాన్ని సొమ్ము చేసుకునేందుకు వ్యాపారులు పెద్ద ఎత్తున నిల్వలను పెంచుకుంటూ బ్లాక్ మార్కెటింగ్‌కు పాల్పడుతున్నారు.
అంతర్జాతీయ మార్కెట్లో పెరిగిన డిమాండ్ కారణంగా ఎగుమతుల పరిమితులు ఎత్తివేస్తారన్న ఊహాగానాలు కూడా ఈ దళారులకు మరింత ఊతమిస్తున్నాయి. భారీ లాభాలు దండుకునేందుకు ప్రైవేట్ వ్యాపారులు సరుకును బహిరంగ మార్కెట్లోకి విడుదల చేయకుండా గోదాముల్లోనే అట్టిపెడుతున్నారని వాణిజ్య వర్గాలు చెబుతున్నాయి. ఈ బ్లాక్ మార్కెట్ లాబీయింగ్ వల్లే నిల్వలు పుష్కలంగా ఉన్నా మార్కెట్లో ధరలు ఆకాశాన్నంటుతున్నాయి.
ఈ దోపిడీని అరికట్టడంలో కేంద్ర, రాష్ట్ర ప్రభుత్వాల పౌరసరఫరాల శాఖలు ఉదాసీనత ప్రదర్శిస్తున్నాయన్న విమర్శలు వినిపిస్తున్నాయి. బఫర్ స్టాక్ ఉన్నప్పటికీ బహిరంగ మార్కెట్ విక్రయ పథకం ద్వారా చౌకగా బియ్యాన్ని విడుదల చేసి ధరలను నియంత్రించడంలో కేంద్రం ఆలస్యం చేస్తోందని ఆర్థిక విశ్లేషకులు సూచిస్తున్నారు. రాష్ట్ర ప్రభుత్వాల విజిలెన్స్ విభాగాలు కూడా రైస్ మిల్లులు, టోకు గోదాములపై ఆకస్మిక తనిఖీలు నిర్వహించి అక్రమ నిల్వలను బయటకు తీయడంలో చురుకుదనం చూపకపోవడం పరిస్థితిని మరింత విషమం చేస్తోందని వారు అంటున్నారు.
నిపుణుల అభిప్రాయం ప్రకారం, ప్రస్తుత ధరల పెరుగుదలకు ప్రధాన కారణం సరఫరా వ్యవస్థలోని లోపాలు, మధ్యవర్తుల గుత్తాధిపత్యం, బ్లాక్ మార్కెటింగ్ మాత్రమే. బియ్యం కొరతే ధరల పెరుగుదలకు కారణమన్న ప్రచారం వాస్తవానికి దూరంగా ఉందని వారు స్పష్టం చేస్తున్నారు.
