సోషల్ మీడియా మన కాలం యొక్క కొత్త పంచాయితీ. ఇక్కడ ఎవరు ఏమి మాట్లాడుతున్నారో, ఏ భావజాలం నాటుకుపోతుందో, చాలాసార్లు మనకే అర్థం కాకుండా పోతుంది. ఇప్పుడు అదే అజ్ఞానం, అదే నిర్లక్ష్యాన్ని ఉగ్రవాద సంస్థలు ఆయుధంగా మలుచుకుంటున్నాయనే విషయం భద్రతా సంస్థల హెచ్చరికలతో మరోసారి వెలుగులోకి వచ్చింది.

‘లైక్స్’, ‘ఫాలోవర్స్’ కోసం పడే పందెం, యువతలో గుర్తింపు కోసం ఉండే ఆత్రం సహజమే. కానీ ఈ సహజమైన కోరికను “మ్యాజిక్ లాంతర్న్” మాదిరిగా మెరిపిస్తూ, లోపల విషం నింపే ప్రయత్నాలు మొదలయ్యాయి. మొదట ఫన్నీ రీల్స్, మోటివేషనల్ కోట్స్, గ్లామర్ ఫోటోలు… తరువాత క్రమంగా మత, రాజకీయ, సామాజిక అసంతృప్తిని రెచ్చగొట్టే కంటెంట్. ఈ నెమ్మదైన మార్పు గుర్తించలేకపోతే, అది ఒక్క వ్యక్తి జీవితానికే కాదు, సమాజానికే చిక్కుబాటు.

నిరుద్యోగం, చదువు మధ్యలో ఆగిపోవడం, కుటుంబ కలహాలు, ఒంటరితనం – ఇవన్నీ మన చుట్టూ ఉన్న వాస్తవాలు. రాయలసీమలోనూ, తెలంగాణలోనూ, ఆంధ్రలోనూ యువతలో ఈ నిరాశ పెరుగుతూనే ఉంది. ఈ మానసిక బలహీనతల్ని, ఆత్మవిశ్వాస లోపాన్ని ఉగ్రవాద సంస్థలు “నువ్వు గొప్పవాడివి, నిన్ను ఎవరూ అర్థం చేసుకోలేకపోతున్నారు” అనే మాయ మాటలతో దోచుకుంటున్నాయి.

“సోషల్ మీడియాలో కొల్ల లైక్స్ వస్తే చాలు అనుకునే పిల్లల్ని, కొందరు నెమ్మదిగా తమ దావ వైపు లాగేస్తున్నారు. తల్లిదండ్రులకి ఈ బేజారు కనిపించడంలేదు” అని కర్నూలు పట్టణానికి చెందిన ఓ సైకాలజిస్టు ఆవేదన వ్యక్తం చేశారు.

ఇక్కడ బాధ్యత ఒక్క భద్రతా సంస్థలదే కాదు. తల్లిదండ్రులు, ఉపాధ్యాయులు, స్థానిక సమాజం – అందరూ తమ పాత్రను గుర్తించాలి. పిల్లలు ఫోన్‌లో ఎంతసేపు ఉన్నారు అన్న లెక్క కంటే, ఎవరితో మాట్లాడుతున్నారు, ఏ విషయాలపై మాట్లాడుతున్నారు అన్న అవగాహన ముఖ్యం. “నువ్వు ఏమి చేస్తున్నావు?” అని కసురు చేయడం కాదు, “ఎమైంది? ఏం ఆలోచిస్తున్నావు?” అని నిమ్మలం గా అడగడం అవసరం.

“మన సీమ పిల్లల్ని పైపైమాటలు, నకిలీ హీరోయిజం చూపించి దారి తప్పిస్తే, మనమే ముందుగా గమనించాలి గానీ, తర్వాత రావిడి పెట్టుకోవడం ఉపయోగం లేదు” అని అనంతపురం జిల్లాలోని ఓ యువకుల సంఘం నాయకుడు వ్యాఖ్యానించాడు.

సోషల్ మీడియా కంపెనీలకూ ఈ పోరులో బాధ్యత ఉంది. అనుమానాస్పద అకౌంట్లను, కంటెంట్‌ను త్వరగా గుర్తించి తొలగించడం, అవసరమైనప్పుడు భద్రతా సంస్థలతో సమాచారం పంచుకోవడం తప్పనిసరి. “ఫ్రీ స్పీచ్” అనే పేరుతో ద్వేషం, హింస, రాడికలైజేషన్‌కు వేదిక కల్పించడం ఎలాంటి సమాజానికీ మేలు చేయదు.

యువతకు చివరి మాట: నిజమైన గౌరవం, నిజమైన గుర్తింపు, నిజమైన ధైర్యం – ఇవి సోషల్ మీడియా ‘లైక్స్‌’లో రావు. జీవితాన్ని నిర్మించే నిర్ణయాలు, నిమిషం ఉత్సాహంలో కాకుండా, నిమ్మలం గా ఆలోచించి తీసుకోవాలి. లేకపోతే, ఒక ‘లైక్‌’ కోసం మొదలైన ప్రయాణం, తిరిగి రాని దావ వైపు నడిపించే ప్రమాదం ఉంది.