రాయలసీమ న్యూస్, ఇంటర్నేషనల్ డెస్క్: ఇరాన్–అమెరికా మధ్య కొనసాగుతున్న ఉద్రిక్తతలు పశ్చిమాసియా ప్రాంతాన్ని కుదిపేస్తున్నాయి. పరస్పర దాడుల ప్రభావంతో ప్రపంచవ్యాప్తంగా గ్యాస్, ఇంధన సరఫరాలపై ఒత్తిడి కొనసాగుతోంది. ఈ నేపథ్యంలో ఇరాన్ తన యుద్ధ వ్యూహంలో కీలక మార్పు చేస్తూ, చమురు మౌలిక సదుపాయాల నుంచి ఏఐ డేటా సెంటర్లను లక్ష్యంగా మార్చినట్లు సీఎన్‌ఎన్ విశ్లేషణ వెల్లడించింది.
ఇప్పటి వరకు డేటా సెంటర్లు ప్రధానంగా సైబర్ దాడుల ముప్పును మాత్రమే ఎదుర్కొనేవి. అయితే ఇప్పుడు క్షిపణులు, డ్రోన్లతో నేరుగా భౌతిక దాడులు జరగడం ఆందోళన కలిగిస్తోంది. క్లౌడ్ కంప్యూటింగ్, కృత్రిమ మేధ సేవలు, కీలక సమాచార వ్యవస్థలు, సైనిక కమ్యూనికేషన్లకు ఏఐ డేటా సెంటర్లు మద్దతు ఇస్తున్నాయి. దీంతో ఇవి కేవలం సాంకేతిక మౌలిక సదుపాయాలే కాకుండా సైనిక వ్యూహం, జాతీయ భద్రత, ప్రపంచ ఆర్థిక పోటీతో ముడిపడిన కీలక ఆస్తులుగా మారాయి.
సీఎన్‌ఎన్ నివేదిక ప్రకారం, సైనిక శక్తిలో తమకంటే బలమైన ప్రత్యర్థులను ఎదుర్కొనేందుకు ఆర్థికంగా కీలకమైన ఆస్తులపై దాడులు చేయడం ఇరాన్ యుద్ధ వ్యూహంలో భాగంగా ఉంది. యుద్ధం ప్రారంభ దశలో గల్ఫ్ ప్రాంతంలోని చమురు శుద్ధి కర్మాగారాలు, చమురు ఎగుమతి మౌలిక సదుపాయాలు, పర్యాటక కేంద్రాలను లక్ష్యంగా చేసుకున్న ఇరాన్, తాజాగా ఈ వ్యూహాన్ని ఏఐ డేటా సెంటర్లకు విస్తరించినట్లు నివేదిక పేర్కొంది.
గల్ఫ్ ప్రాంతంలోని పలు డేటా సెంటర్లపై ఇరాన్ దాడులు జరిపినట్లు, అదే సమయంలో అమెరికా కూడా ఇరాన్‌లోని ఒక డేటా సెంటర్‌ను లక్ష్యంగా చేసుకున్నట్లు సీఎన్‌ఎన్ వెల్లడించింది. ఈ దాడుల్లో అత్యంత కీలక ఘటన బహ్రెయిన్‌లో చోటుచేసుకుంది. గత నెల చివరిలో Amazon Web Services (AWS) డేటా సెంటర్‌పై ఇరాన్ రెండోసారి క్షిపణి దాడి చేసినట్లు నివేదించింది. ఈ ఘటనపై Amazon స్పందించేందుకు నిరాకరించింది. అయితే ఏప్రిల్ 30న జరిగిన తొలి దాడి తర్వాత నుంచి ఆ ప్రాంతంలో AWS సేవలకు అంతరాయాలు కొనసాగుతున్నట్లు సంస్థ సర్వీస్ డ్యాష్‌బోర్డ్‌లో కనిపించాయని, ఉపగ్రహ చిత్రాల్లో ఆ కేంద్రానికి భారీ నష్టం జరిగినట్లు గుర్తించినట్లు సీఎన్‌ఎన్ తెలిపింది.
ఇలాంటి సాంకేతిక కేంద్రాలు చట్టబద్ధమైన సైనిక లక్ష్యాలని ఇరాన్ Islamic Revolutionary Guard Corps (IRGC) బహిరంగంగా ప్రకటించింది. Amazon, Google, Microsoft, Nvidia, Palantir సంస్థలకు సంబంధం ఉన్న కేంద్రాలతో సహా ప్రాంతంలోని 29 సాంకేతిక లక్ష్యాల జాబితాను IRGC విడుదల చేసినట్లు నివేదిక పేర్కొంది. జూలై 21న జరిగిన దాడి అనంతరం, అమెరికా సైనిక నిఘా కార్యకలాపాలకు మద్దతు ఇచ్చే క్లౌడ్ మౌలిక సదుపాయాలను AWS అందిస్తున్నందునే Amazon కేంద్రాన్ని లక్ష్యంగా చేసుకున్నట్లు ఇరాన్ అధికారులు వెల్లడించారు. అమెరికా ప్రభుత్వానికి చెందిన 9 బిలియన్ డాలర్ల Joint Warfighting Cloud Capability కార్యక్రమంలో Amazonతో పాటు Google, Microsoft, Oracle సంస్థలు భాగస్వాములుగా ఉన్నాయి.
ప్రపంచ ఏఐ రంగంలో గల్ఫ్ దేశాల ప్రాధాన్యం వేగంగా పెరుగుతున్న సమయంలో ఈ దాడులు మరింత ఆందోళన కలిగిస్తున్నాయి. చమురుపై ఆధారపడిన ఆర్థిక వ్యవస్థలను విభిన్న రంగాల్లో విస్తరించేందుకు గల్ఫ్ దేశాలు కృత్రిమ మేధ రంగంలో భారీగా పెట్టుబడులు పెడుతున్నాయి. Saudi Arabia తన 1 ట్రిలియన్ డాలర్ల సార్వభౌమ సంపద నిధిలో గణనీయమైన భాగాన్ని ఏఐ ప్రాజెక్టులకు కేటాయించినట్లు సీఎన్‌ఎన్ పేర్కొంది. United Arab Emirates, Trump ప్రభుత్వంతో కలిసి 500 బిలియన్ డాలర్ల Stargate AI Data Center ప్రాజెక్టులో భాగస్వామ్యమైంది. ఈ ప్రాజెక్టులో OpenAI, Oracle, Nvidia, Cisco వంటి సంస్థలు పాల్గొంటున్నాయి.
Bahrain, Kuwait, Oman, Qatar, Saudi Arabia, UAE దేశాలు కలిసి అమెరికాతో ఏఐ సంబంధిత పెట్టుబడుల కోసం 2 ట్రిలియన్ డాలర్లకు పైగా కేటాయించేందుకు అంగీకరించాయి. ఇదే సమయంలో చైనా సాంకేతిక పరిజ్ఞానంపై ఆధారపడటాన్ని తగ్గించేందుకు కూడా చర్యలు చేపడుతున్నాయి. ఈ పరిణామాలు గల్ఫ్ ప్రాంతానికి కొత్త ముప్పును తెచ్చిపెట్టాయని RBC Capital Markets Global Strategy విభాగాధిపతి Helima Croft వ్యాఖ్యానించారు.
‘‘ఈ దాడులు, ఇతర ముప్పులు ఏఐ ఆవిష్కరణలు, పెట్టుబడులకు కీలక ప్రాంతంగా ఎదుగుతున్న గల్ఫ్‌పై నమ్మకాన్ని దెబ్బతీసే అవకాశం ఉంది. యుద్ధం, దౌత్య వ్యవహారాల్లో ఈ సాంకేతిక సంస్థలు ఎంత కీలక పాత్ర పోషిస్తున్నాయో కూడా ఈ ఘటనలు వెల్లడిస్తున్నాయి. ఈ సంస్థలను రక్షించేందుకు అమెరికా ఎంతవరకు వెళ్లేందుకు సిద్ధంగా ఉందనే అంశాన్ని కూడా ఇవి స్పష్టం చేస్తున్నాయి’’ అని ఆమె సీఎన్‌ఎన్‌తో అన్నారు.
యుద్ధ సమయాల్లో ప్రత్యర్థి కమ్యూనికేషన్ వ్యవస్థలను దెబ్బతీయడానికి సైనిక బలగాలు చాలా కాలంగా ప్రయత్నిస్తున్నాయి. గతంలో ఎలక్ట్రానిక్ యుద్ధం, సిగ్నల్ జామింగ్, సైబర్ దాడుల ద్వారా ఈ లక్ష్యాలను సాధించేందుకు ప్రయత్నించేవారు. అయితే ఏఐ డేటా సెంటర్లపై నేరుగా క్షిపణులు, డ్రోన్లతో భౌతిక దాడులు చేయడం యుద్ధ వ్యూహంలో కీలక మార్పుగా భావిస్తున్నారు.
ఆధునిక డేటా సెంటర్లు ఒకేసారి పౌర వాణిజ్య సేవలకు, సైనిక కార్యకలాపాలకు మద్దతు ఇవ్వగలవని California University, Berkeley ప్రజా విధానాల ప్రొఫెసర్ Andrew Reddy తెలిపారు.
‘‘డేటా సెంటర్లపై ‘ఇక్కడ సైనిక సమాచారం ఉంది’ అనే స్టిక్కర్ ఉండదు. ఒకే డేటా సెంటర్‌లో సైనిక అవసరాలకు ఉపయోగపడే సమాచారం, వాణిజ్య సేవలకు సంబంధించిన డేటా రెండూ ఉండే అవకాశం ఉంది’’ అని ఆయన తెలిపారు.
‘‘మీరు ఇరాన్ స్థానంలో ఉండి Amazonను చూస్తే, ఆ సంస్థపై అమెరికా జెండా వేసినట్లుగానే భావించవచ్చు’’ అని ఆయన వ్యాఖ్యానించారు.
క్షిపణులు, డ్రోన్ దాడుల నుంచి ఏఐ మౌలిక సదుపాయాలను రక్షించడం పెద్ద సవాలుగా మారిందని సీఎన్‌ఎన్ పేర్కొంది. సైనిక బంకర్ల మాదిరిగా కాకుండా డేటా సెంటర్లు సాధారణంగా పెద్ద గిడ్డంగుల తరహా భవనాల్లో ఏర్పాటు చేస్తారు. వీటిలో అత్యంత ఖరీదైన కంప్యూటింగ్ పరికరాలు ఉంటాయి. విమాన దాడులను తట్టుకునేలా ఇలాంటి కేంద్రాలను భౌతికంగా బలోపేతం చేయడానికి చాలా పరిమిత అవకాశాలే ఉన్నాయని MSIG US Property విభాగాధిపతి Philip Rey తెలిపారు.
దీంతో డేటా సెంటర్ నిర్వాహకులు ఇప్పుడు ప్రత్యామ్నాయ వ్యవస్థలపై ఎక్కువగా ఆధారపడుతున్నారు. ఒక కేంద్రం పనిచేయకుండా పోయినా సేవలు కొనసాగేందుకు డేటాను అనేక ప్రాంతాల్లో నిల్వ చేసే విధానాన్ని అనుసరిస్తున్నారు.
దాడులు కొనసాగుతున్నప్పటికీ గల్ఫ్ దేశాలు తమ భారీ ఏఐ విస్తరణ ప్రణాళికలను కొనసాగిస్తున్నాయి. అయితే డేటా సెంటర్ల నిర్మాణంలో ఉన్న సంస్థలు అధిక బీమా ప్రీమియాలు, పెరుగుతున్న అనిశ్చితిని ఎదుర్కొంటున్నాయని సీఎన్‌ఎన్ పేర్కొంది. ఇటీవలి పరిణామాలను పరిశీలించిన కొన్ని సంస్థలు తమ పెట్టుబడి ప్రణాళికలపై ప
